Volodos imponeert met Chopin, maar ontroert met Bach

Arcadi Volodos is een man zonder poeha of poespas. Hij komt het podium op, gaat aan de vleugel zitten op een gewone stoel – dus geen gepruts aan een verstelbare kruk, geen getrek aan manchetten, geen vingers door het haar – en begint. Volodos maakt geen muziek, hij ís muziek, blijkt woensdagavond weer in Amare. Via de achtentachtig toetsen houdt hij het publiek gevangen, of hij nou een ‘thuiswedstrijd’ speelt met de Schubert-sonate in G (D 894) of de voor hem opnieuw ontdekte wereld van Chopin.

Het is althans de eerste keer dat hij, op een paar recente recitals in Spanje na, de Pools-Franse meester op het podium eer bewijst. Lang beschouwde hij Chopin – eigenlijk een van zijn eerste liefdes – als te ‘beduimeld’, te vaak gespeeld. Maar ja uiteindelijk is dat oeuvre toch onontkoombaar voor een pianist.

Maar eerst dus de Schubert-sonate. Volodos richt zich aan het begin volledig naar de instructie ‘cantabile’ en laat de vleugel zingen. Gelaten en melancholiek is de stemming. Maar daarna klaart de lucht wat op, vooral in de delen Menuetto en Allegretto waarin Volodos door een goed gedoseerd rubato en prachtige pianissimo-passages de spanning vasthoudt. Kort geleden zei hij nog in een interview met de Volkskrant: “Kunstenaar zijn is een offer: één maat muziek is belangrijker dan je leven.” Dat verklaart mede de intensiteit van zijn spel.

Zware akkoorden, intense lyriek

Na de pauze dan Chopin. In drie Mazurka’s laat Volodos de romantiek opbloeien. Maar ze zijn toch niet veel meer dan een opmaat, via de ‘Prelude in cis klein’, voor de verbijsterende ‘Sonate nr. 2’. Extreme contrasten hier, zware staccato akkoorden, worden soms per maat afgewisseld met intense lyriek. Tot het beroemde verhalende derde deel, de indrukwekkende ‘Marche Funèbre’, waarin we als het ware een begrafenisstoet met blaaskapel horen langstrekken (en terugkeren). Volodos wekt die suggestie met zijn intense spel tot leven, al is onze perceptie misschien te veel gekleurd door Italiaanse films.

Als het klaar is barst het publiek uit in een on-Haags gejuich en dat doet de bescheiden maestro zichtbaar goed. In de toegiften keert hij snel uit Frankrijk terug naar de Duitse landen. Een gevoelig intermezzo van Brahms en het briljante ‘Moment musical nr. 3’ van Schubert klinken. Nog meer gejuich. En dan de hemel met de nobele helderheid van de ‘Siciliano’, die Bach ontleende aan Vivaldi. Ontroerend mooi. Je zou bijna al het eerdere spektakel vergeten.

^{Recital Arcadi Volodos, gehoord 4 maart in Amare; herhalingen vrijdag 6 maart, Muziekgebouw Eindhoven, woensdag 11 maart. deSingel, Antwerpen. Meer informatie: klik hier.}