Lustrumboek Die Haghe: waarom iconische gebouwen zijn verdwenen uit de stad
Verdwijnt er in Den Haag meer architectonisch erfgoed onder de sloopkogel dan elders in Nederland? Die vraag wordt opgeworpen in het boek: ‘Niet voor de eeuwigheid gebouwd’. Welke iconische gebouwen zijn er zoal moedwillig vernietigd en wat kwam ervoor in de plaats?
In het fraai uitgevoerde vijfde lustrumboek van de Geschiedkundige Vereniging Die Haghe worden in 45 beknopte teksten evenzoveel Haagse gebouwen beschreven die de afgelopen decennia door sloop verdwenen zijn. Het geeft informatie over de functie en over de gebruikers van het gebouw. Ook is er aandacht voor de omstandigheden waaronder het destijds gebouwd werd én wat de reden voor de sloop was. Niet zelden ging dat gepaard met de nodige ophef. Denk aan de sloop van de Spuizalen: de gebouwen voor het Nederlands Danstheater (NDT) en het Residentie Orkest (RO).
Gebouwen kregen en krijgen in Den Haag vaak de kans niet oud te worden
Dat die zalen bepaald niet voor de eeuwigheid waren gebouwd, daar kan ieder die daar ooit gewerkt heeft van getuigen. Maar ook de bezoeker van toen herinnert zich dat bijvoorbeeld de toiletruimtes eerder aan die van een voetbalkantine deden denken dan aan die van een theater. Het complex werd met beperkte financiële middelen gebouwd, in 1987 opgeleverd en amper dertig jaar later alweer gesloopt. Sinds 2021 staat op die plek Amare, het huis voor NDT, RO en ook het Koninklijk Conservatorium.
Emoties
Dat sloop vaak werd betreurd, heeft deels te maken met de architectonische waarde. Zo was het Lucent Danstheater een vroeg werk van architect Rem Koolhaas. Maar emoties speelden eveneens een rol, van zowel bezoekers als betrokken Hagenaars, emoties die sterk samenhingen met persoonlijke herinneringen aan het betreffende gebouw. Ook bij de sloop van andere gebouwen zal dat het geval zijn geweest, want met het verdwijnen ervan werden de tastbare banden met de herinnering doorgesneden, of het nou bioscoopbezoeken aan het luxueuze Cinema Metropole Palace aan de Carnegielaan was, of bijvoorbeeld het legendarische concert van de Rolling Stones in de Houtrusthallen. Het zal eveneens gelden voor degenen die jarenlang missen en diensten hebben bezocht in de Willibroduskerk aan de Assendelftstraat, of de Regentessekerk op het gelijknamige plein.
Seinpost
‘Gebouwen kregen en krijgen in Den Haag vaak de kans niet oud te worden,’ schrijft Herman Rosenberg in de inleiding van het boek. ‘Niet alleen sfeer en kwaliteit, maar ook historie gaat daarmee verloren.’ Dit boek laat zien dat er inderdaad stedelijke parels zijn verdwenen. Het beste voorbeeld daarvan is Café-restaurant en theater Seinpost in Scheveningen.
Een veranderende tijdgeest was vaak de onderliggende oorzaak van sloop
Verder lezen?
Dit artikel verschijnt in onze krant van 4 december op pagina 17. Abonnees lezen het volledige artikel via de website of in de app (beschikbaar in Google Play en de App Store).
Nog geen abonnee?
Neem een (proef)abonnement op weekkrant Den Haag Centraal. Of haal de papieren krant bij een van onze verkooppunten.
