Hongerstakende activist veroordeeld voor vernieling, na rechtszaak direct weer opgepakt
Een Haagse activist is de afgelopen weken meermaals aangehouden vanwege vernielingen aan de Britse ambassade. Daarvoor werd hij woensdag veroordeeld, maar nog voor het vonnis uitgesproken was, liet hij zich opnieuw arresteren. Ondertussen is hij al drie weken in hongerstaking.
Vlak voor kerst gooide de Haagse activist Olax Outis (38) een steen door de ruit van de Britse ambassade. Ook spoot hij graffiti op het gebouw en pulkte hij de tape los waarmee het eerder vernielde raam provisorisch gerepareerd was. Tussendoor overtrad hij nog een keer bewust het gebiedsverbod dat hem was opgelegd. Woensdag stond Outis (wiens echte naam bekend is bij de redactie) voor de rechter op verdenking van vernieling.
De hem ten laste gelegde feiten ontkent hij niet. Sterker nog, in een bij vlagen emotioneel betoog is het feit dat hij ‘voor het oog van de pers’ zijn verhaal heeft kunnen doen, voor hem ‘bewijs dat ik juist gehandeld heb’. De rechter vraagt hem of hij eropuit is om in de gevangenis te komen. Dat is volgens Outis ‘geen doel op zich’, al is vandaaruit ‘de symboliek sterker dan wanneer ik het thuis doe.’
Dit is geen poging tot zelfdoding, op geen enkele manier
De officier van justitie vraagt zich hardop af wat voor strafrechtelijke reactie hierop moet volgen. Hij meent dat vrijheid van meningsuiting ‘een groot goed is’ dat ongeacht de inhoud beschermd dient te worden, maar dat de grens ligt bij ‘laakbaar gedrag’. Zoals in dit geval schade aanbrengen aan de ambassade en, in de woorden van de rechter, ‘online uitingen doen die als agressief en opruiend gekenmerkt zouden kunnen worden’. Omdat de officier van justitie een afspraak met de verdachte niet zou zijn nagekomen, probeert Outis’ advocaat de zaak niet-ontvankelijk te laten verklaren, maar dat veegt de rechter van tafel.
Israël
Outis pleegt zijn daden uit solidariteit met een groepje Britse gevangenen die lid zijn van actiegroep Palestine Action. Zij worden verdacht van inbraak en vernieling van de Israëlische wapenfabriek Elbit Systems en zijn wekenlang in hongerstaking geweest. Woensdag hebben ze die gepauzeerd (met uitzondering van een van hen), toen de Britse overheid bekendmaakte een miljardencontract niet toe te kennen aan Elbit Systems.
Sinds de eerste vernieling aan de ambassade (drie weken geleden) is Outis eveneens in hongerstaking, waarvan hij vrijwel dagelijks verslag doet op zijn Instagram-pagina. Hij is van plan niet te eten totdat aan nogal wat eisen wordt voldaan; onder meer dat alle leden van Palestine Action worden vrijgelaten, de minister van Buitenlandse Zaken de Britse overheid aanspreekt op de situatie van de Britse gevangen en de Nederlandse vestiging van Elbit Systems gesloten wordt.
Ik zie geen reden mijn hongerstaking te beëindigen
Outis is sinds zo’n twee jaar zeer actief als activist en werd talloze keren opgepakt, maar tot dusver niet veroordeeld. In augustus van vorig jaar sprak DHC met hem over zijn klimaatactivisme en zijn verzoeken om euthanasie. Vanwege hevig psychisch lijden vertelde hij niet meer te willen leven. Maar zijn hongerstaking is ‘geen zelfdoding, op geen enkele manier’ laat hij desgevraagd weten. In de rechtszaal stelt hij dat het een protest is, ingegeven door wanhoop omdat ‘moordenaars niet ophouden met moorden’ en niemand naar hem zou luisteren.
Baksteen
De rechter vindt het een ‘indrukwekkend verhaal’. Het is in het kader van vrijheid van meningsuiting een ‘boodschap waar naar geluisterd moet worden’, maar er is ook ‘de vrijheid om te negeren wat een ander zegt’ (in dit geval Outis, red.). Op de vraag wat Outis de komende tijd gaat doen, ongeacht de uitspraak, zegt die dat hij zal ‘blijven strijden’.
Dat blijkt diezelfde middag nog. Omdat de rechter eerst nog een verwante zaak behandelt en pas daarna uitspraak doet, gaan Outis en de tientallen aanwezige sympathisanten, van wie de meesten deel uit lijken te maken van milieuactiegroep Extinction Rebellion, naar buiten. Daar spreekt Outis de groep toe en haalt hij een baksteen uit zijn rugzak, waarna ze koers zetten richting de Britse ambassade.

Voor de rechtbank spreekt Outis een groep activisten toe. (DHC/Storm Groenendijk)
De politie houdt de groep staande bij het Malieveld en begeleidt de activisten naar de Britse ambassade op het Lange Voorhout, waar de groep op een aangewezen gebied tot 18.00 uur toestemming heeft om te demonstreren.
Outis is niet van plan dat tijdstip te halen, geeft hij onderweg al aan. “Ik ga de pers en al deze mensen niet uren laten wachten.” Dus negeert hij meermaals aanwijzingen van de politie en wordt hij ingerekend, later blijkt vanwege het niet naleven van de Algemene Plaatselijke Verordening (APV).
In de tussentijd heeft de rechter Outis een gebiedsverbod opgelegd. De komende twee jaar mag hij zich niet binnen een straal van 50 meter van de Britse ambassade bevinden. Doet hij dat toch, dan mag hij maximaal zeven dagen worden vastgezet. Het maakt weinig indruk op Outis; het past in zijn strategie. Hij laat weten ‘geen reden te zien’ zijn hongerstaking te beëindigen en gaat zich ‘beraden’ hoe hij het overtreden van het verbod en de daaropvolgende gevangenisstraf de komende tijd ‘in gaat zetten’ om zijn doelen te bereiken.