Explosie Tarwekamp nog steeds open wond: ‘Die knal vergeet ik nooit meer’
Het is bijna een jaar geleden dat een explosie in de wijk Mariahoeve het leven kostte aan zes mensen. De ramp wordt herdacht, maar van heling is nog geen sprake.
In de vroege ochtend van zaterdag 7 december vorig jaar werden zeven appartementen en acht bedrijfspanden aan de Tarwekamp verwoest door een dodelijke explosie gevolgd door brand. De strafzaak tegen de vermoedelijke daders laat op zich wachten, net als de herbouw van de woningen en de winkels. Op de plek waar deze stonden, is een groot gat geslagen. “Het is een vervelende aanblik,” aldus Ingo Wewer, die zijn wijnwinkel ernaast begin oktober weer heeft kunnen openen. Hij deelt de ruimte met de kapster die nog niet terug kan naar haar zaak. “Er is contact ontstaan dat er voorheen niet was.”
Wewer praat op de stoep voor zijn winkel met de eigenaar van het appartement erboven. De man, die niet met zijn naam in de krant wil, vertelt dat hij hier nu bijna een jaar geleden ook stond. “Maar toen in mijn badjas en op slippers. Met mijn telefoon, dat was alles wat ik nog had.” Hij werd ondergebracht in een tijdelijke woning elders in de wijk Mariahoeve. Een schilder is aan het werk in het huis van zijn buurvrouw, direct naast het weggeslagen blok. Dat van hem is sinds een paar dagen weer bewoonbaar. Hij is blij om terug te zijn. “We zullen vast flashbacks krijgen, maar je moet door met je leven.”
Het is nog zo vers en het blijft pijn doen
De verwachting is dat alle nog bestaande panden aan de Tarwekamp uiterlijk medio volgend jaar weer in gebruik zijn. ‘Er zijn ook bewoners die niet terugkeren naar hun herstelde woning,’ liet het stadsbestuur dinsdag aan de raad weten, ‘aangezien het te veel herinneringen oproept of niet meer voelt als een veilige plek.’
Herdenking
Op zondag 7 december, precies een jaar na de ramp, zal deze worden herdacht. Dat gebeurt eerst in besloten kring aan de Tarwekamp. De gemeente sluit een deel van de straat ter hoogte van het getroffen complex af voor verkeer, ‘om ruimte en rust te creëren voor waardige individuele herdenking op deze plek’. Een publieke herdenking vindt om 15.00 uur plaats in de Adventkerk in Mariahoeve. Daar zullen wijkbewoners en burgemeester Jan van Zanen spreken. Ook staan er muziek en een moment van stilte op het programma.
Het wijkfestival in dezelfde kerk vorige week werd drukbezocht. Op de informatiemarkt ter plekke waren alle hulp- en welzijnsorganisaties vertegenwoordigd. Zo ook Lichtpuntjes van Mariahoeve, een vrijwilligersorganisatie die zich inzet voor arme gezinnen en veel heeft gedaan voor de slachtoffers van het drama aan de Tarwekamp. Bij directeur Naomi Barki springen de tranen in de ogen zodra het erover gaat. “Het is nog zo vers en het blijft pijn doen,” zegt ze. “Gelukkig komt er gratis psychosociale hulp voor de hele wijk.”
Straks komt alles natuurlijk weer uitgebreid op televisie
De gemeente richt een steunpunt op naar het model van de Verbinders, een team van een psychotherapeut, verpleegkundige, opbouwwerker en maatschappelijk werker dat actief is in Moerwijk. Een woordvoerder laat weten dat momenteel wordt gezocht naar medewerkers en een locatie in Mariahoeve waar mensen makkelijk binnen kunnen lopen voor steun. Dat is hard nodig, volgens Barki. Ze vertelt zelf herstellende te zijn van een psychose. “Na de ramp nam ik te veel op me, omdat ik me zo’n zorgen maakte om al die mensen. Ik had ook hulp moeten hebben. Die knal vergeet ik nooit meer. En als het straks een jaar geleden is, komt alles natuurlijk weer uitgebreid op televisie.”
Rechtszaak
Veel media-aandacht is er ook voor de strafzaak tegen de vier verdachten van het plannen en plegen van de aanslag op de bruidsmodezaak aan de Tarwekamp. De Rotterdamse ex-vriend van de eigenaresse van de winkel heeft bekend daartoe opdracht te hebben gegeven. Twee mannen uit Roosendaal voerden het uit. De vierde verdachte was daar niet bij, maar zou hebben geholpen bij de voorbereiding. Toen de rechtbank afgelopen maandag besloot dat ook hij voorlopig blijft vastzitten, noemde de 33-jarige man dat ‘bullshit’. Omdat hij tekeer bleef gaan tegen de rechter, liet deze hem uit de rechtszaal verwijderen.
Belachelijk dat ze een deel van de schuld proberen af te schuiven
De zaak zal op z’n vroegst in september volgend jaar inhoudelijk worden behandeld, verwacht de rechtbank. De volgende tussentijdse zitting ter voorbereiding daarop staat gepland op 12 februari. Het Openbaar Ministerie verwacht dat het NFI en TNO het onderzoek naar de oorzaak en kracht van de explosie voor die tijd hebben afgerond. Maar de resultaten ervan kunnen leiden tot nieuwe onderzoeksvragen. Ook de bouwkundige staat van het ingestorte appartementencomplex wordt nog onderzocht, op verzoek van de verdediging. “Belachelijk dat ze een deel van de schuld proberen af te schuiven,” reageert wijnhandelaar Wewer. “Alsof iets zo’n klap kan opvangen.”
Veel slachtoffers en nabestaanden zijn aanwezig bij elke rechtszitting. Wewer niet. “Het recht moet z’n loop hebben,” vindt hij, “maar ik volg het niet zo, want dan is het risico dat je in je eigen ellende blijft hangen.” De winkelier wil vooruitkijken, net als zijn bovenbuurman. “Ik hoor zijn verhaal nu pas,” zegt Wewer. “Anderen zijn natuurlijk veel zwaarder getroffen dan ik. Het is goed om het er met elkaar over te hebben. Maar nu moet ik duizend kerstpakketten gaan inpakken.” Voordat hij zijn winkel in loopt, wijst hij op het kleine beetje vegetatie dat z’n kop opsteekt in het gapende gat naast zijn zaak. “Er moet tijd overheen gaan, veel tijd.”
Exponentiële groei in aantal aanslagen
In de periode 2021-2023 was er sprake van een verviervoudiging van het aantal aanslagen met explosieven in Nederland. Die toename zette de afgelopen twee jaar door, ook in Den Haag. Hier werden vorig jaar 139 explosieven geplaatst, een stijging van 67 procent ten opzichte van het jaar ervoor. Daarvan vonden er 53 plaats in de eerste helft van het jaar. In de eerste helft van dit jaar waren het er al 70. De gemeente heeft dit jaar 24 bedrijfspanden en 8 woningen gesloten in verband met een explosie. Vorig jaar ging het om 6 woningen en 17 bedrijven, en in 2023 om 1 woning en 8 bedrijven. Bij een kwart van de aanslagen ligt het motief in de relationele sfeer. Vijftig mannen zijn opgepakt op verdenking van het uitvoeren van een aanslag met explosieven in Den Haag in 2024; ongeveer de helft is minderjarig. Nederland pleit voor een Europees verbod op de zwaarste categorie vuurwerk, waarmee veel aanslagen worden gepleegd. Explosies vinden relatief vaak plaats in de maand december. Net als vorig jaar geldt er tijdens komende jaarwisseling een vuurwerkverbod in het gebied rond de Tarwekamp.
De redactie biedt u dit verhaal gratis aan. Meer Haagse verhalen? Neem een (proef)abonnement op weekkrant Den Haag Centraal. Elke donderdag in de bus. De krant is ook verkrijgbaar bij onze verkooppunten.