Financiële thriller van Roel Janssen over de aantrekkingskracht van de duistere cryptowereld
De miljoenenfraude door Frank Oranje, notaris van het Haagse kantoor Pels Rijcken, was voor journalist Roel Janssen aanleiding om een thriller te schrijven.
‘Bij een gerenommeerd advocatenkantoor is een fraude van 22 miljoen aan het licht gekomen. Het geld is verdwenen en de fraudeur heeft zelfmoord gepleegd.’ Zo luiden de eerste zinnen van de flaptekst van ‘Het cryptoparadijs’, de nieuwe thriller van Roel Janssen (Enschede, 1947) die eind mei verschijnt.
De tekst verwijst naar een spraakmakend schandaal uit 2020 rond de grootste fraude uit de geschiedenis van de Nederlandse advocatuur. Notaris Frank Oranje, bestuursvoorzitter van het prestigieuze Haagse kantoor van landsadvocaat Pels Rijcken, stal over een periode van zo’n twintig jaar ruim negen miljoen euro die hij ongemerkt van derdengeldrekeningen naar eigen privérekeningen wegsluisde. Kort nadat de kwestie in de openbaarheid kwam, pleegde hij zelfmoord. Tot op heden is een groot deel van het geld niet teruggevonden. De zaak kwam uitgebreid in de publiciteit en dat prikkelde de fantasie van Janssen, financieel journalist en voormalig redacteur economie bij NRC.
Roel Janssen, ‘Het cryptoparadijs’ (352 pagina’s). Uitgever: Cargo. Prijs € 21,95. Boekpresentatie op donderdag 28 mei, 19.00 uur, Paagman (Frederik Hendriklaan 217).
Mister Integrity
Janssen is een lange man met een gezichtsuitdrukking die snel wisselt van bedachtzaam naar vriendelijk. Hij weet alles van cijfers, volgt elke financiële crisis op de voet en schreef daar twee non-fictieboeken over. Daarnaast verschenen ook zes financiële thrillers van zijn hand. In 2007 won hij met ‘De tiende vrouw’ de Gouden Strop voor de beste Nederlandstalige misdaadroman. In ‘Het cryptoparadijs’ volgt hij de verdwenen miljoenen van een fictief Haags advocaten- en notariskantoor.
Ik laat de duistere kanten van de cryptowereld zien
“Frank Oranje had de bijnaam ‘Mister Integrity’. Hij was geliefd bij en werd gerespecteerd door zijn collega’s. Wat zou er gebeurd kunnen zijn en wat heeft zo iemand bezield?”, vraagt Janssen zich hardop af. “In mijn boek zijn de personages en het plot verzonnen, maar het is niet zo gek om te bedenken dat het geld is omgezet in crypto’s. Het is intrigerend om te ontdekken dat mensen op zulke hoge posities zulke rare dingen doen en het is interessant om daarmee aan de slag te gaan. Voor mij was het tegelijkertijd een ontdekkingsreis om te weten te komen hoe alles werkt in de cryptowereld. De aantrekkingskracht die het heeft op criminelen en degenen die zwart geld willen witwassen – en de dubieuze praktijken en politieke beïnvloeding die daaruit volgen – is groot. Ik laat in mijn boek de duistere kanten van die wereld zien.”
El Salvador
In ‘Het cryptoparadijs’ krijgt financieel specialist Rick Reijnders de opdracht de fraude te onderzoeken voordat de media er lucht van krijgen. Hij is ingehuurd door het notariskantoor dat (ook in werkelijkheid) altijd heeft gezegd van niets te hebben geweten. Reijnders ontdekt dat de miljoenen zijn omgezet in ‘crysto’s’, de munt van cryptoplatform Trinidad. Reijnders’ speurtocht leidt hem naar El Salvador.
De Britse politicus Nigel Farage wordt voor driekwart wordt gefinancierd door één cryptomiljardair
Janssen was tien jaar correspondent voor NRC in Zuid-Amerika, waarvan drie jaar in Colombia, een land dat vergelijkbaar is met El Salvador. “El Salvador was jarenlang het gevaarlijkste land ter wereld, totdat de huidige president Nayib Bukele alle criminelen en verdachten heeft opgesloten in de grootste gevangenis ter wereld. Het is nu dus een van de veiligste landen,” aldus Janssen. Hij geeft toe dat hij zich in Zuid-Amerika vaak onveilig heeft gevoeld. Met zijn lengte en zijn blauwe ogen viel hij behoorlijk op. “Er is een foto van mij dat ik op mijn knieën zit, naast mij staat een man die dan nog steeds kleiner is dan ik,” zegt hij lachend.
Bandieten
“In 2021 riep Bukele de bitcoin uit tot wettig betaalmiddel. Daarmee was El Salvador het eerste land ter wereld, maar je kunt er nog steeds niet overal mee betalen – de bevolking vindt het niks,” vervolgt Janssen. “Er zijn veel cryptobedrijven die zich daar hebben gevestigd, omdat de wetgeving gunstig is. Je hebt er geldautomaten, de zogenaamde ‘chivo’s’, waar je bitcoins kunt inwisselen voor dollars. Ideaal voor crimineel geld of als je geld wilt witwassen. Weg met controle en het toezicht. Eigenlijk is die hele wereld gekaapt door bandieten en techmiljardairs. Er is geen controle. Je kunt op die manier ook heel makkelijk betalen om iemand om te laten leggen. Dat is zo gebeurd. Ik las zojuist dat de Britse politicus Nigel Farage voor driekwart wordt gefinancierd door één cryptomiljardair. Die is nu dus ook overgeleverd aan zulke types, dat is doodeng. Trump heeft zijn eigen cryptomunt, de $Trump, daar zit zijn familiebedrijf achter en hij verdient er kapitalen aan. Mensen uit die criminele wereld waren op zijn inauguratiefeest. In mijn boek komt dat allemaal aan de orde.”
In februari dit jaar maakte het Openbaar Ministerie bekend dat de zaak-Oranje niet verder wordt onderzocht; het geld is dus echt verdwenen en Pels Rijcken is nog steeds landsadvocaat.
De redactie biedt u dit artikel gratis aan. Meer Haagse politieke artikelen? Neem een (proef)abonnement op weekkrant Den Haag Centraal. Elke donderdag in de bus. De krant is ook verkrijgbaar bij onze verkooppunten.
