Oukje den Hollander vindt verbinding in driedelige podcast over Bezuidenhout-West
Ze vond het maar een ‘gek stukje stad’. Maar als de eerste kerstkaarten van buren op de mat vallen, raakt ze nieuwsgierig naar het dorpse karakter van ‘haar’ nieuwe buurtje. Oukje den Hollander maakte een driedelige podcast over Bezuidenhout-West.
In haar podcast ‘Het Eiland van Den Haag’ is Oukje den Hollander (1988) in drie delen op onderzoek uitgegaan in haar eigen nieuw woonwijk: Bezuidenhout-West, een volksbuurt, zoals ze zelf zegt, in hartje Den Haag. In de vorm van een postzegeltje ligt het ‘Gallische wijkje, klemvast, verstopt tussen de kouwe drukte van Den Haag Centraal, het snelheidslawaai van de Utrechtsebaan en het rommelige geruis van twee viaducten in. Met als markeerpunt De Witte Anna pal naast station Den Haag Centraal, met steegjes die onvermoed maar vaak uitlopen op weldadig groene hofjes en een mix van architectuur uit de jaren zeventig en dertig van de vorige eeuw. En dat geheel omringd door hoge torens.’
Den Hollander, behalve podcastmaker ook muziektheatermaker, zangeres en moderator, omschrijft de wijk zelf als een ‘gek stukje stad’. Maar dat zegt ze als ze haar vooringenomen bril nog op de neus heeft. Ze komt bij Bezuidenhout-West uit als ‘starter’ op de woningmarkt, met haar partner zoekend naar een woonhuis. En dat in een oververhitte woonmarkt, zo rond coronatijd. Wat ze wou? “Een koophuis met meerdere verdiepingen en een tuin of een dakterras.” Onrealistisch, zo omschrijft ze haar droomlijstje nu. Voordat ze toehapte – want het was raak, een heel woonhuis! – ging ze nog vóór de eerste bezichtiging op verkenning in de buurt en sprak toen in het voorbijgaan met enkele eventueel toekomstige buurtgenoten.
Katwijkse
Niet eerder had de geboren Katwijkse (‘het vizier had ik altijd al op Den Haag gericht staan’) zich in haar omzwervingen (eerder: Amsterdam, Den Haag, Berlijn) bekommerd om of zelfs maar enigszins verdiept in de geschiedenis van de buurt waar ze woonde en de bewoners. Nu lag dat opeens anders. Gelijk oplopend met het maken van de podcast ging ze zich steeds meer afvragen wat een buurt tot een buurt maakt, en wat het oplevert als je je meer verdiept in je eigen buurt. Zichzelf onderdompelend hoort ze op van de moestuin van Mimoun, het vergissingsbombardement in de Tweede Wereldoorlog, Vincent van Gogh die er woonde, sleutelfiguren in de wijk en de onafhankelijkheidsstrijders Mohammed Hatta en Anton de Kom.
Ik wilde begrijpen waarom deze plek zoveel warmer en rijker voelde
Enigszins bekend was ze al wel met Bezuidenhout, omdat daar het Koninklijk Conservatorium, waar ze klassieke zang studeerde, tot vijf jaar geleden was gevestigd. Maar nu ontdekte Den Hollander waarom het fijn wonen is in deze ‘verborgen’ volksbuurt, zegt ze. “Een plek waar buren kerstkaarten door de bus doen. Waar voortuintjes gezamenlijk worden onderhouden. Waar meer dan zeventig nationaliteiten samenleven. Waar mensen elkaar kennen.” Het voelde als een dorpje in de stad, vertelt Den Hollander. “Ik wilde begrijpen waarom deze plek zoveel warmer en rijker voelde dan het beeld dat buitenstaanders ervan hebben.”
Vooral het verhaal dat ze opdeed over en van Mimoun, niet in Nederland geboren, raakte haar. “Hij is in de wijk komen wonen, omdat zijn zoon bloedleukemie had en zij daardoor recht hadden op een bepaald type sociale huurwoning. Wat mij inspireert, is dat hij zelf is gaan vragen wat hij voor de buurt kon doen. Nu heeft hij een grote moestuin waar iedereen uit de buurt van mag eten, maar hij geeft in het wijkcentrum ook taekwondoles aan kinderen. In tijden van keiharde polarisatie denk ik dan: kijk eens om je heen.”
Standbeeld?
Ook de realiteit dat de Indonesische onafhankelijkheidsstrijder Mohammed Hatta en de antikoloniale Surinaamse schrijver Anton de Kom hier samenkwamen, deed haar oren klapperen. “Hatta en De Kom woonden redelijk bij elkaar in de buurt. Mijn hoofd klapte open toen ik dat hoorde. Ik hoorde dat ze hier elkaar ook ontmoet hebben bij een kopje thee.” Iets voor een standbeeld in de wijk misschien? Ze lacht: “Wie weet wordt dat een volgende stap.”
Haar aanvankelijke doel met de podcast was evenwel alleen om de wijk op de kaart te zetten. Maar allengs ontstond een inhoud met een meer universeel karakter: wat levert het je op als je je verdiept in en sterker verbindt met je eigen buurt? Dat geldt ook voor de stad als geheel. “Den Haag is stads en ruimdenkend, iets wat Katwijk natuurlijk niet was. Den Haag verrast je, ook door de mensen en de culturen die er zijn. En verder ben ik iemand die dicht bij de zee wil zijn, en dan is Den Haag net dicht bij de zee genoeg,” besluit Den Hollander.
Oukje den Hollander i.s.m. Wijkz: ‘Het Eiland van Den Haag’. De podcastserie is te beluisteren op Spotify, YouTube, Podimo en/of Apple Podcasts, en op www.oukjedenhollander.com
